Beslissingen binnen de school worden op een sociocratische wijze genomen. Deze manier wordt al eeuwen gebruikt in diverse culturen en wordt steeds meer in de Westerse samenleving toegepast. Via de onderwijsvernieuwer Kees Boeke en de elektrotechnicus Gerard Endenburg is het in Nederland bekend geworden. Bij sociocratische beslissingen tellen alle stemmen van de aanwezigen door middel van consent. Consent betekent dat niemand overwegende bezwaren heeft, die met argumenten onderbouwd kunnen worden. Wanneer dit wel het geval is, wordt er net zolang gezocht totdat de argumenten meegenomen zijn. Op deze manier hoeft er niet gestreden te worden om gehoord te worden, waardoor er ruimte en rust ontstaat om naar elkaar te luisteren. Er wordt gebruik gemaakt van ieders inzichten en het besluit ontstaat daarmee vanzelf. Het besluit wordt gedragen door iedereen. Iedereen voelt zich gehoord en gaat met energie uit de vergadering.
Het is mijn ondervinding van vele jaren met een steeds toenemende groep kinderen en ouderen, dat toepassing van ditzelfde stelsel mogelijk is op basis van het volledig erkennen van het belang-van-de-ander als even reëel als ons eigen belang. Kees Boeke over sociocratie in Redelijke Ordening van de Mensengemeenschap |
In Iederwijs-scholen kom je dit concreet tegen:
-
Er wordt gewerkt in rondjes zodat ieder de tijd heeft om zijn dingen te zeggen en er de ruimte is om echt naar anderen te kunnen luisteren.
-
Je mag van mening veranderen door de nieuwe inzichten en informatie die anderen naar voren brengen.
-
Er wordt pas een besluit genomen als niemand in de kring bezwaar maakt. Een bezwaar is geldig als het voor die persoon onoverkomelijk is dat het besluit zou worden uitgevoerd. Het bezwaar moet met argumenten onderbouwd worden waardoor het besluit bijgesteld kan worden.
-
Sociocratie betekent niet dat iedereen overal over meebeslist. Ieder beslist over het terrein waarover hij iets te zeggen heeft. Ook beslist niet ieder mee over de uitvoering van alles. Je geeft je vertrouwen aan de gekozen personen dat zij de dingen regelen zoals het voor de school, of binnen een bepaalde taak goed is. De uitvoering is aan hen.
-
De school is georganiseerd in kringen, waarbij sommige kringen vast staan (zoals de wekelijkse schoolkring of de top- of basiskring) en andere kringen tijdelijke hulpkringen zijn (zoals bijvoorbeeld een feest-kring of een klus-kring). Kringen zijn soms onderling gekoppeld waardoor informatie van bovenaf en onderaf met elkaar verbonden wordt.
Binnen Iederwijs hebben we gekwalificeerde mensen die zich specialiseren in Iederwijs en sociocratische besluitvorming binnen de school.
Voor meer informatie:
Een leesbaar en handzaam boekje is
Samenleven moet je leren,
Een sociocratische werkwijze voor basisscholen
Henk van der Weijden,
Van Gorcum 1998
ISBN 90-232-3407-3
